Lekkkki czy lek/ki? Polacy wolą przedłużać podwójne spółgłoski, niż je rozdzielać
19 kwietnia 2021, 09:51Lek/ki czy lekkkki? Rozdzielić czy przedłużyć? Polacy preferują drugi z tych sposobów, choć to ten pierwszy jest unikatowy na tle innych języków – wyjaśnia zajmujący się akustyką geminat spółgłoskowych dr hab. Arkadiusz Rojczyk z Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach.
Ekspozycja na ołów z benzyny obniżyła inteligencję połowy obecnej populacji USA
9 marca 2022, 11:24W 1923 roku do benzyny po raz pierwszy dodano ołów. Zabieg ten miał wydłużyć żywotność silników. Jednak poprawiając stan maszyn, zaszkodziliśmy zdrowiu ludzi. Badania przeprowadzone na Duke University wykazały, że wystawienie w dzieciństwie na spaliny zawierające ołów spowodowało obniżenie inteligencji u 170 milionów żyjących obecnie Amerykanów
Platforma Crowdsourcing Romeyka ma zachować język stanowiący pomost do starożytności
3 kwietnia 2024, 13:33Uruchomiona właśnie platforma crowdsourcingowa ma za zadanie uratować przed zagładą wyjątkowy język – pontyjski, zwany przez jego użytkowników ρωμαικά, czyli „rzymski”. Przymiotnik „rzymski” nie jest tutaj przypadkowy, gdyż jest to język, który stanowi pomost pomiędzy czasami współczesnymi, a greką, którą mówiono w cesarstwie wschodniorzymskim, zwanym przez nas Cesarstwem Bizantyńskim. Jednak jest to nazwa stworzona przez historiografię nowożytną. Sami mieszkańcy tego państwa zwali je Cesarstwem Rzymian. I właśnie z jego mieszkańcami i językiem łączy nas język pontyjski.
Szwajcarzy stworzyli pierwszy prawdziwy generator liczb losowych
28 maja 2026, 08:15Gdy rzucasz kostką wydaje się, że wynik jest całkowicie losowy. Kostka ma sześć ścianek, są równe szanse, że wypadnie jedna z nich. A jednak po tysiącach rzutów okazuje się, że jedna ściana wypada odrobinę częściej niż pozostałe. Do gry ze znajomymi to nie ma znaczenia, dla fizyka czy statystyka to fundamentalny problem każdego generatora liczb losowych, nawet najnowocześniejszego. Naukowcy z ETH Zurich po raz pierwszy w historii znaleźli sposób, by go obejść.
Pudrowanie nowotworu
7 czerwca 2007, 13:12Puder znamy z różnych zastosowań kosmetycznych i higienicznych. Naukowcy wykorzystali go natomiast do zupełnie innych celów: leczenia nowotworów.
Jak działa prion?
8 maja 2008, 09:20Odkryte w 1982 priony, patologicznie uformowane ("złożone") białka zdolne do infekowania żywych organizmów (są jedynymi znanymi czynnikami zakaźnymi niezawierającymi DNA ani RNA), po przedostaniu się do organizmu powodują w nim istne spustoszenie.
Toksyczna autoagresja
8 października 2008, 23:03Naukowcy z amerykańskiego szpitala Mayo Clinic donoszą o odkryciu mechanizmu rozwoju choroby Devica, tajemniczego schorzenia mylonego często ze stwardnieniem rozsianym. Zaproponowano także terapię, która może pomóc osobom cierpiącym na tę przypadłość.
Antykoncepcja nie służy treningowi siłowemu
20 kwietnia 2009, 22:02Kobiety planujące niektóre rodzaje treningu powinny rozważyć odstawienie doustnych leków antykoncepcyjnych - twierdzą badacze z Teksasu oraz Pensylwanii. Przeprowadzone przez nich studium wykazało, że stosowanie doustnych preparatów chroniących przed niechcianą ciążą utrudnia przyrost masy mięśniowej.
Wiemy, dlaczego alkohol "wzmacnia" nowotwór
28 października 2009, 13:25Badaczom z amerykańskiego Rush University udało się - przynajmniej częściowo - ustalić, dlaczego przyjmowanie alkoholu może pogarszać rokowanie u pacjentów cierpiących na niektóre nowotwory.
Resweratrol pozwala zachować wzrok
25 czerwca 2010, 12:40Resweratrol, polifenol występujący głównie w skórkach winogron, ale także w orzeszkach ziemnych czy owocach morwy i czarnej porzeczce, zahamowuje niekontrolowany rozrost naczyń krwionośnych w oku.

